Thứ Năm, 6 tháng 2, 2014

Góc nhìn từ Xuân Giáp Ngọ: 'Vá' lỗ hổng văn hóa ra sao?


Những chuyện "cởi", "khoe", tranh giành tình tiền thậm chí giành cả scandal... của các sao được phản ánh nhan nhản trên các phương tiện thông tin đại chúng. Theo ông Lê Như Tiến, phó chủ nhiệm Ủy ban các Vấn đề Xã hội của Quốc hội, bức tranh văn hóa Việt Nam đang có "lỗ hổng", cần phải..."vá".


Di sản nghìn năm thành di tích... một năm


Nếu dành một câu nói về văn hóa nước nhà năm vừa qua, ông sẽ nói gì, thưa ông?


Rất khó để gói gọn trong một câu. Ngắn gọn thì thế này: Ngành văn hóa thời gian qua cung cấp nhiều món ăn tinh thần cho người dân. Trong các món ăn, có món có lợi cho sức khỏe và có món có "thuốc sâu".


Góc nhìn từ Xuân Giáp Ngọ: 'Vá' lỗ hổng văn hóa ra sao? - Ảnh 1


Với con trẻ, qua đường cũng là một hành vi văn hóa

Vậy nếu nói về cái được mà ngành văn hóa gặt hái được trong năm qua, ông sẽ đề cập đến điều gì?


Năm qua là một năm đáng mừng với nhiều di sản vật thể và phi vật thể của nước ta được thế giới công nhận và bảo vệ. Mới đây nhất là đờn ca tài tử của nước ta được thế giới công nhận là di sản phi vật thể. Những di sản này giúp đất nước ta lan tỏa được nhiều lĩnh vực khác như: Du lịch, hàng không, khách sạn... từ đó giúp cho nền kinh tế phát triển.


Đặc biệt, Việt Nam trở thành thành viên của Ủy ban Di sản thế giới thuộc UNESCO. Là thành viên thì ảnh hưởng của Việt Nam rộng hơn. được tham gia và phát huy di sản di tích rộng rãi hơn ra thế giới.


Tuy nhiên điều này cũng đòi hỏi những người quản lý văn hóa, bảo tồn bảo tàng ở địa phương không chỉ là những người thợ xây mà phải tỉ mỉ tới từng centimet. Nếu không, họ lại biến một di sản nghìn năm thành di sản một năm. Phải giải quyết hài hòa giữa bảo tồn di sản và phát triển kinh tế mà điển hình nhất là việc ở đàn Xã tắc, làm sao để không đóng những cọc bê tông một cách vô cảm với những gì mà cha ông để lại từ hàng nghìn năm.


Việc di sản quốc gia như Đường Lâm vì không kết hợp được bảo tồn di sản và phát triển kinh tế xã hội mà người dân xin bỏ di sản, quay lưng lại với di sản. Ở Hội An chính là nơi thành công với điều này, người dân vừa bảo tồn được di sản và kinh doanh được nhờ vào di sản.


Góc nhìn từ Xuân Giáp Ngọ: 'Vá' lỗ hổng văn hóa ra sao? - Ảnh 2


Ông Lê Như Tiến, phó chủ nhiệm Ủy ban các Vấn đề Xã hội của Quốc hội

"Vá" lỗ hổng văn hóa


Bên cạnh những cái được gọi là "điểm sáng" đó, năm qua ngành văn hóa cũng khiến dư luận lên cơn sốt với hàng loạt vụ việc ca sĩ ăn mặc phản cảm, vô lễ, tung clip khỏa thân...


Về mặt tích cực, nghệ thuật biểu diễn thời gian qua cung cấp nhiều món ăn tinh thần cho người dân. Tuy nhiên, đúng là lĩnh vực này còn có nhiều vấn đề phải bàn. Vì thế vừa qua, Ủy ban Văn hóa giáo dục đã tổ chức một cuộc làm việc, yêu cầu bộ VH TT&DL phải giải trình trước Ủy ban Văn hóa Giáo dục Thanh thiếu niên và Nhi đồng của Quốc hội về nghệ thuật biểu diễn. Trong đó có việc hát nhiều bài hát phản cảm, có ít giá trị nghệ thuật, nghệ sỹ ăn mặc phản cảm, diễn viên từ ngoại quốc và trong nước chưa được biểu diễn vẫn diễn.


Như vậy cả về nguồn nhân lực, cả nội dung biểu diễn đều gây cho dư luận những nhìn nhận không tốt. Tuy nhiên tôi nhận thấy, bộ VHTT&DL cũng đã làm quyết liệt và vào cuộc nhanh chóng. Đó là đưa ra quy định cấp thẻ hành nghề để quản lý lĩnh vực biểu diễn. Những cá nhân, công ty vi phạm quy định chung đều có thể bị thu thẻ hành nghề, cảnh báo nhắc nhở.


Chúng ta không thể chạy theo thị hiếu tầm thường và thương mại hóa nghệ thuật biểu diễn. Nghệ thuật biểu diễn mang đến món ăn tinh thần cho người dân, vì thế cần phải quan tâm đến chất lượng của món ăn đó. Không thể biểu diễn nghệ thuật với bất kỳ giá nào.


Vụ thẩm mỹ viện Cát Tường, gã bác sỹ đã gây tai tiếng đến như vậy mà người biểu diễn lại mặc áo blu trắng có chữ Cát Tường thì không khác nào thách đố dư luận.


Năm qua, ngành văn hóa đã có những biện pháp mạnh tay, cấm biểu diễn với một số nhân vật gây phản ứng đặc biệt trong dư luận như Huyền Anh (bà Tưng)… Tuy nhiên sự nhố nhăng của showbiz Việt không vì thế mà thuyên giảm. Tại sao căn bệnh này lại khó chữa thế, thưa ông?


Điều này đến từ hai phía. Phía người biểu diễn thì cứ nghĩ mình ăn mặc hở hang là khêu gợi. Họ không hiểu mỹ học đích thực không phải như thế. Thứ hai có một lớp khán giả với thị hiếu tầm thường, dễ dãi làm môi trường dung dưỡng cho những nghệ sỹ hời hợt với nghệ thuật mà lại muốn mau chóng nổi tiếng. Bộ Văn hóa cũng đã có thanh kiểm tra kịp thời và rút giấy phép ở một số công ty. Các phương tiện thông tin đại chúng cũng góp phần rất lớn vào việc phát huy sự tích cực và hạn chế tiêu cực, định hướng cho các giá trị đích thực thông qua tuyên truyền, giáo dục người dân sẽ hướng tới nghệ thuật đích thực.


Bên cạnh sự nhố nhăng trong đời sống của các nghệ sỹ, gần đây dư luận xã hội cũng hết sức lo lắng trước sự xuống cấp của đạo đức xã hội. Chúng ta có thể cấm, phạt nếu nghệ sỹ làm sai quy định, ăn mặc phản cảm… nhưng liệu chúng ta có thể "vá" được lỗ hổng văn hóa?


Để trả lời tận cùng vấn đề này, tôi cho rằng chúng ta phải nhìn ra xa hơn, không chỉ riêng ngành văn hóa. Thời gian gần đây có nhiều sự việc khiến dư luận xã hội vô cùng bức xúc. Nó rung lên tiếng chuông báo động về tình trạng xuống cấp về đạo đức, văn hóa. Như việc ở thẩm mỹ viện Cát Tường, bác sỹ là người đi cứu người nhưng khi xảy ra sự cố thì lại sẵn sàng vứt xác phi tang. Hoặc nhiều sự việc khác như con đòi dọa giết cha, cháu ngược đãi ông bà; hôi của của xe bia bị tai nạn, sát hại người yêu, gian dối trong nghiên cứu khoa học... Người ta đang dần dần trở nên thờ ơ với người khác, đang dần dần ác hơn...


Đó là những hành vi ứng xử thiếu văn hóa. Và muốn con người ứng xử có văn hóa thì ngay từ khi còn bé, ở trong môi trường giáo dục của gia đình, trẻ con phải được học sự thương yêu, biết chấp hành quy định pháp luật từ chuyện đèn xanh đèn đỏ, biết nói lời xin lỗi khi làm sai, biết cảm ơn khi được giúp đỡ... thì chắc rằng những lỗ hổng văn hóa sẽ hết dần. Và người lớn hơn phải nghiêm túc làm tấm gương cho người trẻ.


Nếu trong một cơ quan mà cấp trên nói một đằng, làm một nẻo thì ở đó chắc là khó xây dựng văn hóa cơ quan lành mạnh. Ra ngoài xã hội, cần sự gương mẫu của người lớn đối với lớp trẻ, về trong gia đình là sự gương mẫu của ông bà, cha mẹ, dưới mái trường là sự gương mẫu của thầy cô. Tôi rất tâm đắc với câu nói của nhà giáo dục học Xô Viết Makarenko, ông đã đúc kết cách đây hơn nửa thế kỷ: "Gương mẫu là cha đẻ của giáo dục".


Thành Huế





Xã hội người đưa tin

via www.nguoiduatin.vn

http://ift.tt/1g8n3zg

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét